urupapuro_rwanditseho

Amakuru

Esters nziza za Ketone: Icyo Ugomba Kumenya

Umubiri ufite amasoko atandukanye y'ibikomoka kuri peteroli ushobora gukoresha, buri kimwe gifite ibyiza n'ibibi bitandukanye.

Urugero, isukari akenshi ni yo soko yacu y'ibanze y'ingufu—atari ukubera ko ari yo ikora neza cyane—ahubwo ni ukubera ko ishobora gukoreshwa vuba na buri selile mu mubiri. Ikibabaje ni uko iyo dutwitse isukari, tuba twigomwe ubushobozi bwo kuyikoresha kugira ngo tuyihute, ibyo bikaba bishobora gutuma habaho molekile zishobora kwangiza zitwa radicals libre.

Ku rundi ruhande, iyo umuntu arya karubohidrati nke, dutangira gukoresha amasoko meza y’ibikomoka kuri peteroli aduha ingufu nyinshi (ku muvuduko muto) tudakora imyanda myinshi ijyanye n’imikorere y’umubiri. Birashoboka ko isoko nziza y’ingufu umubiri wacu ushobora gukoresha ari ketone. Nubwo BHB atari ketone mu buryo bw’umwimerere, igira ingaruka ku mubiri kimwe n’umubiri wa ketone, bityo tuzayishyira mu cyiciro kimwe guhera ubu.

Mu mibiri ya ketone dukoresha nk'amavuta (acetoacetate na BHB), BHB iduha ingufu nyinshi mu gihe inagirira akamaro imibiri yacu mu buryo butandukanye.

Ketosis ni iki? Kuki ari nziza ku mubiri?

 

Ketosis ni imiterere aho umubiri wawe wirundanyirizamo ikintu cyitwa ketones. Hari ubwoko butatu bw'imibiri ya ketones:

●cetate: umubiri wa ketone uhinduka;
●Asetoacetate: Uyu mubiri wa ketone ugizwe na hafi 20% by'imibiri ya ketone iri mu maraso. BHB ikorwa muri asetoacetate, umubiri udashobora kuyikora mu bundi buryo ubwo aribwo bwose. Ni ngombwa kumenya ko asetoacetate idakomeye nka BHB, bityo ishobora guhinduka acetone mbere yuko acetoacetate itangira gukorana na BHB.
●Beta-Hydroxybutyrate (BHB): Iyi ni yo ketone nyinshi mu mubiri, akenshi ingana na ~ 78% bya ketones ziboneka mu maraso

BHB na acetone byombi bikomoka kuri acetoacetate, icyakora, BHB ni yo ketone ya mbere ikoreshwa mu gutanga ingufu kuko ihoraho kandi ari nyinshi, mu gihe acetone itakaza imbaraga binyuze mu guhumeka no kubira ibyuya.

Iyi miyoboro ya ketone ikorwa ahanini n'umwijima uturutse ku binure, kandi ikusanyirizwa mu mubiri mu buryo butandukanye. Indwara ikunze kugaragara kandi imaze igihe kinini yigwaho ni ukwiyiriza ubusa. Iyo wiyirije ubusa amasaha 24, umubiri wawe uzatangira kwishingikiriza ku binure biva mu ngirabuzimafatizo z'amavuta. Iyi miyoboro izahindurwamo imiyoboro ya ketone n'umwijima.

Mu gihe cyo kwiyiriza ubusa, BHB, kimwe na glucose cyangwa ibinure, iba ubwoko bw'ingufu bw'umubiri wawe. Ingingo ebyiri z'ingenzi zikunda kwishingikiriza kuri ubwo bwoko bw'ingufu za BHB - ubwonko n'umutima.

BHB itera imiterere irinda abantu stress ya oxidative. Ibi bihuza BHB no gusaza. Igishimishije ni uko iyo uri mu kibuno cya ketosis, ntabwo uba urimo gukora ubwoko bushya bw'ingufu gusa, ahubwo ubu bwoko bushya bw'ingufu bukora nk'ingufu zirwanya oxidative.

Ester ya Ketone (R-BHB)

Kwiyiriza ubusa ni bumwe mu buryo bwo kwinjira mu mimerere ya ketosis. Biza kandi mu buryo butandukanye: kwiyiriza ubusa rimwe na rimwe, kurya igihe gito, no kurya udafite karori nyinshi. Ubu buryo bwose buzatuma umubiri ugwa mu mimerere ya ketosis, ariko hari ubundi buryo bwo kukwinjiza mu mikorere ya ketosis utiriwe wiyiriza ubusa. Uburyo bumwe bwo kubikora ni ukugabanya kurya karubohidrati.

Indyo ya ketogenic yakunze gukururwa cyane mu itangazamakuru kandi yateje impaka nyinshi kuko ikunze gukoreshwa mu kugabanya ibiro. Inagabanya kandi ikorwa rya insuline, imwe mu nzira zikomeye zigenga gusaza. Ibi biroroshye kubyumva, niba ushobora kugabanya umuvuduko wa insuline, ushobora kugabanya umuvuduko w'ububyimbirwe, bityo wongere ubuzima n'ubuzima.

Ikibazo kiri mu ndyo ya ketogenic ni uko bigoye kuyikurikiza. Garama 15-20 gusa za karubohidrati nizo zemerewe ku munsi. Ipome, ni byo. Nta makaroni, umugati, pizza, cyangwa ikindi kintu icyo ari cyo cyose dukunda.

Ariko birashoboka kwinjira mu mimerere ya ketosis ukoreshejeinyongeramusaruro za ester ya ketone,bikururwa n'umubiri bikawugeza ku rwego rwa ketosis.

Ese nshobora gukora imyitozo ngororamubiri mu gihe cy'amasaha 16 yo kwiyiriza ubusa, isaha 16:8 z'ijoro, ntagomba kwiyiriza ubusa?

Ariko niba ukora imyitozo yo guterura ibiremereye, kwiruka vuba, ubwoko ubwo aribwo bwose bw'imyitozo ngororamubiri ishingiye kuri glycolysis, imitsi isabwa muri ubwo bwoko bw'imyitozo ngororamubiri ishingiye kuri glucose na glycogen. Iyo wiyirije ubusa igihe kirekire, glycogen yawe iragabanuka. Kubwibyo, ubwo bwoko bw'imitsi irashaka icyo ikeneye, ari cyo isukari. Nakugira inama yo kubikora nyuma yo kurya no kunywa bihagije.

Ese imbuto n'imbuto bishobora kuribwa?

Iyo wize ku mbuto, uzasanga zifite ubuzima bwiza butandukanye, nibura bushingiye ku bumenyi bw'izabukuru. Uburyo bubi bwo kurya imbuto ni ukunywa umutobe wazo. Abantu benshi banywa ikirahuri cy'umutobe w'icunga buri gitondo bibwira ko bakora ikintu cyiza. Ariko mu by'ukuri ni umutobe wuzuye isukari kandi unyurwa vuba n'umubiri, bityo ukaba utari mwiza.

Ku rundi ruhande, imbuto zirimo intungamubiri nyinshi zikomoka ku bimera - ketones, polyphenols, anthocyanines - zigira akamaro ku mubiri. Ariko ikibazo ni iki, ni ubuhe buryo bwiza bwo kuzirya? Noneho imbuto zirabagirana. Inzabibu zimwe na zimwe zifite ibara ryinshi, bivuze ko zirimo intungamubiri nyinshi, kandi nyinshi nazo zifite isukari nkeya. Inzabibu ni zo mbuto zonyine ndimo kurya ziryoshye, kandi zigufasha kugabanya kurya karubohidrati mu gihe ugifite intungamubiri nyinshi zikomoka ku bimera.

Icyitonderwa: Iyi nkuru ni iy'amakuru rusange gusa kandi ntigomba gufatwa nk'inama iyo ari yo yose y'ubuvuzi. Amwe mu makuru yo kuri blog aturuka kuri interineti kandi si ay'umwuga. Uru rubuga rufite inshingano zo gutondeka, gutunganya no gutunganya ingingo gusa. Intego yo gutanga amakuru menshi ntibivuze ko wemera ibitekerezo byarwo cyangwa ngo wemeze ukuri kw'ibikubiye muri rwo. Buri gihe gisha inama umuhanga mu by'ubuzima mbere yo gukoresha inyongeramusaruro cyangwa guhindura uburyo bwawe bwo kwita ku buzima.


Igihe cyo kohereza: Kanama-08-2024